3V & transitie

Hoe wij werken aan vervanging, vermindering, verfijning en transitie

Jaarverslag 2025
Menu

Homepage

Verantwoording

Onze kijk op dierproeven, dierenwelzijn en open communicatie

3V & transitie

Hoe wij werken aan vervanging, vermindering, verfijning en transitie

Trends

Aantallen proefdieren en dierproeven over meerdere jaren

3V & transitie

Aan dierproeven worden strenge eisen gesteld. Eén daarvan is dat er alles aan moet zijn gedaan om Vervanging, Vermindering en Verfijning te realiseren. Wij zien daar streng op toe. Zo werken wij bovendien mee aan de transitie naar proefdiervrije innovatie.

Thema's

Dierproeven Utrecht 3V & transitie

Veel van onze activiteiten in 2025 droegen bij aan de 3V’s van Vervanging, Vermindering en Verfijning. Daarnaast omarmen wij het gedachtengoed van de transitie naar proefdiervrije innovatie (TPI). Dit houdt onder andere in dat het doen van dierproeven niet als de standaardmethode beschouwd wordt bij biomedisch onderzoek en onderwijs, maar dat veel meer direct de mens als uitgangspunt wordt genomen en dat er gewerkt wordt met New Approach Methods (NAMs).

Culture of Care

We ontwikkelden een instrument om de Culture of Care binnen de organisaties te meten, de Culture of Care-barometer. Daarnaast maakten we een animatievideo die uitlegt wat een Culture of Care is en hoe wij deze binnen de UU en het UMC Utrecht stimuleren.

Advies en controle

Het 3Rs Centre Utrecht (3RCU) adviseert onderzoekers gevraagd en ongevraagd over Vervanging, Vermindering en Verfijning. Samen met de IvD Utrecht controleert het 3RCU of de onderzoekers hierover ook daadwerkelijk uitgebreid verantwoording afleggen in hun projectvoorstellen voor dierproeven. In 2024 heeft het 3RCU ervaring opgedaan met de aangescherpte vraagstellingen in de projectaanvragen met betrekking tot de toepassing van de 3V’s.

Kwaliteit van onderzoek

Ook in 2025 promootten we bij onze onderzoekers de richtlijnen PREPARE voor voorbereiding van dierproeven en ARRIVE voor publicatie ervan. Ze vormen op dit moment de gouden standaard om goede wetenschap te bevorderen. Sinds 2024 stimuleren we onderzoekers actief om hun onderzoeksvoorstellen te preregistreren. Ook dragen wij actief bij aan het landelijk beschikbaar stellen van standaard protocollen.

Systematic Reviews

Er zijn een aantal systematic reviews uitgevoerd, onder meer op het gebied van toxiciteits- en HIV-onderzoek. Daarnaast is er een rapport geschreven over hoe systematic reviews bij kunnen dragen aan alternatieve onderzoeksmethoden. Er is een analyse gemaakt van het gebruik van dierproeven voor BOTOX.

Transitie Proefdiervrije Innovatie

We werkten nauw samen met het programma Transitie Proefdiervrije Innovatie (TPI) van de Rijksoverheid. Medewerkers van de Universiteit Utrecht en het UMC Utrecht namen actief deel aan verschillende activiteiten van het nationale programma. In 2025 werd door het 3RCU deelgenomen aan de Helpathon voor Nederlandse burgers van het Ministerie van LVVN. De lokale afdeling TPI Utrecht is opgegaan in Ombion.